वडामा भइरहेकाे समग्र काम बारे विराटनगर महानगरपालिका वडा नम्बर १२का अध्यक्ष हिरालाल कामतसँग गरिएकाे संक्षिप्त कुराकानी
वडा १२ मा दुइपटक वडा अध्यक्षको रूपमा निर्वाचित भइसक्नु भएको छ । किन जनताले तपाइलाई नै पुनः वडा अध्यक्षको लागि उपयुक्त ठाने ?
यो त म प्रति जनताले देखाउनु भएको माया अनि विश्वास हो । यो भन्दा अगाडिको ५ बर्षे कार्यकालमा वडा नम्बर १२ को विकासको लागि गरेको काम, मेरो लगनशीलता र वडाबाट प्राप्तहुने सेवासुबिधा चुस्त दुरुस्तका साथ प्रभावकारी तरिकाले वडाबासीलाई प्रदान गर्नमा सहजीकरण गरेको हुनाले वडाबासीले वडा अध्यक्षको लागि पुन मलाई नै उपुक्त ठानेको हो भन्ने लाग्छ ।
तपाईंले वडा अध्यक्षको रूपमा जनताले प्रत्यक्ष महसुस गर्नेगरी के के कामहरू गर्नुभएको छ ?
वडा नम्वर १२ एकदमै पिछडिएको वडा हो, यहाँ २०÷२२ बर्षदेखि जनप्रतिनीधि बिहीन हुदाँ बाटो–घाटो, शिक्षा, स्वस्थ्य लगाएतका आधारभुत सेवा तथा संरचनाहरुको अवस्था एकदमै कमजोर थियो । सुरुको कार्यकालमा सडक बाटो निर्माण गर्ने, सडक नपुगेको ठाउँमा सडकको पहुँच पुर्याउने वडाको क्षेत्रधिकारमा पर्ने विद्यालय र स्वस्थ्य चौकीे स्तर उन्नती गर्नुका साथै बखरीमा प्रहरी चौकीको पनि राख्ने व्यवस्था मिलाएको छु ।
तपाईंको वडामा विकास योजना तथा कार्यक्रम कसरी तयार गरिएको छ ?
महानगरले छुट्याइदिएको बजेटलाई वडाको कुन ठाउँमा तत्काल विकास गर्नु पर्ने आवश्यकता छ त्यसैलाई मध्यनजर गरेर विकासका योजना तथा कार्यक्रमहरु तयार गरिएको छ । उपभोक्ता समीति बनाएर विज्ञहरुको सल्लाह बमोजिम नै विकासको योजना तथा कार्यक्रमहरु कार्यन्वयन हुन्छ ।
कतिपय योजनाहरु बनाउँदा वा कुनै पनि निर्णय गर्दा वडा सदस्यहरूसँग तपाईको मतभेद हुन्छ कि हुन्न ?
अहिलेसम्म मैले वडाको बिकासको लागि अगाडि सारेको निर्णयहरुमा वडा सदस्यहरुले खासै आपत्ति जनाउनु भएको छैन । यदि कुनै समय त्यस्तो भइ हालेमा हामी समन्वय गरेर अगाडि बढ्ने गरेका छौ । समग्र वडाको विकासमा मेरो जति भुमिका छ वडा सदस्यहरुको पनि त्यतिकै भुमिका रहेको छ ।
तपाईको वडाको समग्र विकासमा मेयरको भुमिका कस्तो पाउँनु भएको छ ?
समग्र वडाको विकासमा मेयर नागेस कोइरालाको भुमिका नराम्रो हुने हो भने त वडाको विकास नै हुदैन । वडाको विकासमा मेयरसापको भुमिका सरहनिय छ । मैले अगाडि सारेको विकासको योजनाको कार्यन्वयन गर्न उहाँले सहयोग गर्नु हुन्छ ।
तर वजेट विनियोजनको सवालमा भने महानगर हाम्रो वडा प्रति त्यति उद्दार देखिएको छैन । वडा नम्वर १२ मा गर्नुपर्ने काम अधिक छ । तर बजेट एकदमै कम मात्रामा प्राप्त हुन्छ । छुट्याएको बजेट अतिरीक्त महानगर आफैले भने एक रुपैँया पनि यस वडाको लागी खर्चिदैन । महानगरले सिमित सिलिङ बजेट मात्र दिएको हुदाँ वडामा गर्नुपर्ने कामहरु सम्पूर्णरुपमा गर्न सकिएको छैन ।
शिक्षा क्षेत्रमा वडाभित्र के के काम भईरहेको छ ?
७४ सालमा चुनाव जितेर आएपछि विद्यालय सुधार योजनालाई प्राथमिकतामा राखेको थिए । त्यसै अनुरुप काम भयो । सुरुवाती चरणमा वडा नम्वर १२ को विद्यालयमा अंग्रेजी शिक्षकको नियुक्ती गरेका छौं । वडाका बखरी, दोरैया र मलंगमा विद्यालयहरुको भौतिक संरचना परिवर्तन गर्यौ । जिल्ला शिक्षा समितीले स्थानिय विद्यालयहरुको रेखदेखमा ध्यान नदिदा शिक्षाको गुणस्तर निक्कै खस्किएको थियो । अहिले स्कुल वडाको रहोवरमा आएपछि हामीले विद्यालयको निरन्तर निरिक्षण गर्छौ । टोलटोलमा बालबालिका विद्यालय नपठाउने अभिभावकलाई सम्झाई वुझाई गरेर बालबालिकालाई विद्यालयसम्म पुर्याउने बाताबरण मिलाएको छौँ । त्यसैको परीणाम स्वरुप अहिले वडा नम्वर १२ को विद्यालयमा विद्यार्थीहरुको उपस्थितीमा बृद्धि भएको छ । अव महानगरसँग समन्वय गरेर जेहेनदार तथा उच्च क्षमता भएका विद्यर्थीलाई छात्रवृद्धिको उपलव्ध गराउने योजनामा छौँ ।
अनि स्वस्थ्य क्षेत्रमा नि ?
हामीले वडाको स्वस्थ्य चौकीमा ३ जना कर्मचारी नियुक्त गरेका छौं । स्वस्थ्यमा सामान्य असर परेको खण्डमा बखरी स्वस्थ्य चौकीबाटै समधान हुन्छ । जटील अवस्था सृजना भएको खण्डमा वडाबाट आवश्यक सहयोग र सिफारिस दिएर सम्बन्धित चिकित्सासेवा केन्द्रतर्फ पठाईदिने गरेका छौं । संघ, प्रदेश तथा स्थानीय तहले चलाउने विभिन्न खोप तथा औषधी वितरण कार्यक्रममा वडाले समन्यवनकारी भुमिका खेलीरहेको हुन्छ । वडावासीलाई स्वस्थ्य रहने उपयामुलक सूचनाहरु पनि यहाँबाट हामीले वेला वेला प्रवाह गरिरहेका हुन्छौं ।
फोहोर व्यवस्थापन विषय समग्र देशकै समस्याको रुपमा देखिएको छ । यो अवस्थामा वडा नम्बर १२ को फोहोर व्यवस्थापनको वर्तमान अवस्था कस्तो छ ?
जवसम्म फोहोर व्यवस्थापन सम्बन्धि जनता जागरुक हुदैनन् तबसम्म फोहोर कहिले सफा हँुदैन । त्यसैले आफ्नो घरवरपर सफा राख्नुस भनेर सुझाव सल्लहा दिने गर्छौ । यदि सबैले आफ्नो घर वरपर सफा राख्न थाले भने टोल आफै सफा भइहाल्छ । त्यसैले हामी यस विषयमा जनतालाई बढी जागरुक बनाउने कोशिसमा छौँ ।
तपाईंको वडामा कस्ता समस्या एवम् चुनौतीहरू छन्, जसले वडा १२ को विकासमा समस्या खडा गरेको छ ?
वडा नम्बर १२ को मुख्य समस्या भनेको बाढी हो । जति पनि हामी हिउँदमा बिकास गर्छांै । बर्षा याममा बाढीले क्षत बिक्षत बनाउँछ । संघ तथा प्रदेश सरकारले केशलियामा तटबन्धन बनाउने योजना राखेको जानकारी पाएको छु । केसलिया तटबन्धन बनेको खण्डमा यहाँ विकास कार्यलाई गति दिन सहज हुने थियो ।
तपाईंले वडा अध्यक्षको रूपमा आफ्नो कार्यकालमा के के उपलब्धि गर्न सक्नुभएको छ ?
म २०७४ सालमा वडा अध्यक्ष हुदाँ वडा कार्यलय जम्मा २ वटा कोठामा सिमित थियो । त्यसमा हामीलाई काम गर्न निक्कै समस्या हुन्थ्यो । मैले वडा कार्यलय बनाउन पहल गरे । मेरै कार्यकालमा वडा कार्यलय बन्यो । अहिले १९ वटा वडाहरुको तुलनामा १२ नम्बर वडा कार्यलय उत्कृष्ट रहेको छ ।
बोर्डर नजिकै हुदाँ यहाँका युवा एवम् बालबालिकाहरु सीमापारी गएर ड्रग्स, गोटी जस्ता लागुपदार्थ सेवन गर्थे । मैले जिल्ला प्रहरी कार्यलयलाई खवर गराएर उनीहरुलाई नियान्त्रणमा लिएर, उनीहरुलाई जनचेतना मुलक शिक्षा दिएर होस अथवा चौकीमा राखेर सुधार गर्ने कार्य गरेको छु र निरन्तर हामी यो कार्यमा लागी परेका छौँ ।
वडाबासीलाई आपत बिपत पर्दा त्यहाँ तपाईको उपस्थिति कस्तो छ ?
समग्र १२ नम्बर वडावासीहरु मेरा परिवार हुन् । त्यसकारण वडामा कसैलाई पनि समस्या र आपत बिपत परेको खण्डमा उनिहरुलाई सहयोग गर्न म हरदम तयार रहेको हुन्छु । त्यसका लागि म आफै पनि खटिन्छु साथै प्रहरीको सहयोगमा हरहमेसा उपस्थित रहन्छु । वडावासीलाई समस्या परे मलाई सम्पर्क गर्नको लागि मेरो नम्बर चौबिसैं घण्टा खुला रहन्छ ।
समग्रमा वडा नंवर १२ लाई तपाईले आफ्नो कार्यकालमा कस्तो बनाउन चाहानुहुन्छ ?
हाम्रा वडालाई सफा, शिक्षित, सुरक्षित र सुन्दर वडा बनाउँन चाहान्छु ।
