काठमाडौं, फागुन १७ — अमेरिका र इजरायलको संयुक्त सैन्य अभियान ‘अपरेसन शिल्ड अफ जुडा’ अन्तर्गत शनिबार (२८ फेब्रुअरी) इरानमा भएको हवाई हमलामा इरानका सर्वोच्च नेता अयातोल्लाह अली खामेनेई (८६) मारिएका छन्। इरानी राज्य सञ्चार माध्यमले उनको मृत्युको पुष्टि गर्दै ४० दिनको राष्ट्रिय शोक घोषणा गरेको छ। Fox News
के भयो हमलामा?
बिहान ९:२७ बजेतिर (इरान समय) तेहरानमा ठूला विस्फोटहरू सुनिए। मिसाइलहरू तेहरानका थुप्रै इलाकामा ठोकिए — गुप्तचर मन्त्रालय, रक्षा मन्त्रालय, परमाणु ऊर्जा संगठन र पार्चिन सैन्य परिसर लक्षित बने। NBC News अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पले यो हमलाको उद्देश्य इरानको मिसाइल तथा सैन्य क्षमता नष्ट गर्नु, परमाणु हतियार बनाउनबाट रोक्नु र इरानको सरकार परिवर्तन गर्नु रहेको बताए। Bloomberg
मारिनेहरूमा IRGC कमाण्डर मोहम्मद पाकपुर, रक्षामन्त्री अजिज नासिरजादेह, इरानी सुरक्षा परिषद्का सचिव अली शम्खानी लगायत सात जना उच्च अधिकारी छन्। Fox News इरानी रेड क्रिसेन्टका अनुसार हमलामा २०० भन्दा बढी आम नागरिक मारिएका छन्। इरानी राज्य माध्यमले दक्षिणी इरानको एक बालिका विद्यालयमा मिसाइल ठोकिँदा कम्तीमा ८५ बालबालिका मारिएको जनाएको छ। Fox News
दुश्मनी किन र कसको?
अक्टोबर ७, २०२३ मा इरान-समर्थित हमासले इजरायलमा आक्रमण गरेपछि घटनाक्रम तीव्र बन्दै गयो। इजरायलले गाजामा हमास, लेबनानमा हेज्बोल्लाह र यमनमा हुतीलाई कमजोर पार्दै गयो। इजरायल र इरानले २०२४ मा दुई पटक एकअर्कामाथि प्रत्यक्ष हमला गरे। जुन २०२५ मा IAEA ले इरानसँग नौ वटा परमाणु हतियार बनाउन पुग्ने युरेनियम भएको पुष्टि गरेपछि अमेरिकाले इरानका परमाणु केन्द्रहरूमा हमला गर्यो।डिसेम्बर २०२५ देखि इरानमा आर्थिक संकट र रियालको पतनका कारण ठूला जनआन्दोलन सुरु भए — १०० भन्दा बढी शहरमा फैलिएको यो विद्रोह १९७९ को इस्लामिक क्रान्तिपछिको सबैभन्दा ठूलो थियो। Wikipedia
अब के?
इरानी राष्ट्रपति पेजेश्कियनले बदला लिने प्रतिज्ञा गरेका छन्। इरानले दुबई र जेरुसेलम लगायत खाडी क्षेत्रमा जवाफी हमला गरिसकेको छ। इरानले कुवेत, UAE, बहराइन, कतार लगायत खाडी मुलुकमा रहेका अमेरिकी सैन्य अड्डाहरूमा मिसाइल र ड्रोन प्रहार गरेकाे छ। Fox News UAE ले मात्रै १०० भन्दा बढी ब्यालेस्टिक मिसाइल र झण्डै २०० ड्रोन रोकेको जनाएको छ। अमेरिकी CENTCOM ले भने अमेरिकी पक्षमा कुनै मृत्यु नभएको र आफ्ना सैन्य सञ्चालन पूर्णतः सुचारु रहेको बताएको छ। Fox News मध्यपूर्वमा तनाव अत्यन्त उच्च बिन्दुमा पुगेको छ — र यो युद्ध थप फैलिने सम्भावना बलियो देखिन्छ।
