१० आश्विन २०७८, आइतबार
Close
बिज्ञापन
असली शहिद काे ?

Janacharcha.com सोमबार, माघ २६, २०७७ मा प्रकाशित

विराटनगर, माघ २६
माघको दोस्रो साताभरी शहीदहरुको चर्चा गर्ने दिन हो । उक्त समयमा हाम्रा शहीदहरु दशरथ चन्द, सुक्रराज शास्त्री, धर्मभक्त माथेमा र गगांलाल श्रेष्ठलाई सम्झीने गरिन्छ । यी शहीदहरुको नाम नेपाली समाजको जनजिब्रोमा अहिले पनी ताजै छ । १०४ बर्षको जहानीया राणा शासन विरुद्धमा गरिएको आन्दोलनमा वहाँहरुलाई राणाहरुले पहिले आत्मआलोचना गर्न र माफी माग्ने दवाव दिएका थिए तर वहाँहरुले नमाने पछी मृत्यु दण्डको सजाय सुनाईएको थियो । सोही अनुसार राणाद्धारा १९९७ साल माघ १० गते शुक्रराजलाई फाँसी दिई मारियो । त्यसैगरी धर्मभक्तलाई पनि सोही वर्षको माघ १२ गते फाँसी दिई मारियो । दुई दिनपछि माघ १४ अन्य दुई सहिद गंगालाल र दशरथचन्दलाई गोली हानी राणीद्धारा हत्या गरियो ।
वहाँहरुले राणाको अगाडि घुडा टकेको भए वहाँहरुलाई राणाहरुले मार्ने थिएनन् । घुँडा नटेको कारण वहाँहरुलाई मृत्यूदण्ड दिइयो । यस्ता शहीदहरुलाई नेपाली समाजले जहीले पनी सम्मान गर्दछ र गर्नुपर्छ । वहाँहरुले गर्नुभएको योगदानको विषयमा पछिल्लो समय चर्चा गर्ने फुर्सद हाम्रा दलिय नेतामा देखिएन । हाम्रा वीर शहिदहरु कुनै दल विशेषको व्यक्ति नभएको कारणले पनि होला नेताहरुमा शहिदप्रति सम्मानको भावना नपलाएको ।
दलले समय समयमा आफुले आन्दोलन गर्दा ज्यान गुमाएका आफ्ना कार्यकर्तालाई शहीद घोषणा गर्न दवाव दिने र सरकारले पनी सिफारिसमा परेका मुर्दा कार्यकर्तालाई शहीद घोषणा गरिदिने गरेको छ । आफ्नो दलमा धेरै सहिद एकठ्ठा पार्ने पार्टिगत होडले पनि नेपालमा अहिले दर्जनौ नव–शहिद उत्पादन गरेका छ । यसरी राज्यसँग पार्टिहरुले दलाली गरेर बनाईएका सहिदहरुको नाम सरकारी कागजमा त छापिए होला तर नेपालीको मनमा कहिले छापिन सकेन ।

झापाविद्रोहमा मारिएका भनिएका आफ्ना कार्यकर्तालाई गणतन्त्र आएपछी सिपी मैनालीले शहीद घोसणा गराए । राजनीतिक परिवर्तन सँगसँगै २०४६ सालपछी अहिलेसम्म धेरै शहीद भएका छन् । शहीद घोषणा गराउन सरकारलाई दवाव दिने तत्कालीन नेकपा माओवादी, नेपाली कांग्रेस, नेकपा एमाले ,मधेसी जनअधिकार फोरमनेपाल लगायत धेरै दलहरु छन् ।

ADVERTISEMENT

गिरीजाप्रसाद कोइराला प्रधानमन्त्री भएको बेलामा तत्कालीन बिद्रोही माओवादीका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाललाई खूशी पर्न वहाँका कार्यकर्ता जो मरेका थिए उनीहरुलाई शहिद घोषणा गर्ने काम भयो । शहीद घोषणा गरेपछी घोषणा गरिएका व्यतिmको परिवारलाई १० लाख दिने निर्णय गरेपछी अहिले त्यस्ता शहिदलाई १० लाखे शहीद भनेर भनिन्छ । कतिपय शहीद घोषणा गरिएका व्यतिmको कुन आफन्तलाई १० लाख दिने यो बिवाद पनी नआएको होइन । कसैको छोरा थियो बुवा आमा हुनु हुन्थ्यो । हकदावी सबैले गरेपछी रकम बाँडफाडमा समेत बेलाबेला समस्या देखिदै आएको छ । केही नव–शहिदका आफन्त त शहीद घोषणा त भयो तर १० लाख पाइँन भनेर भन्न समेत पछी पर्दैनन् । यस्तो दृष्टान्तहरुले समेत शहिद उपनाम नेपाली समाजमा १० लाख रुपैयाँ भन्दा सस्तो भईसकेको पुष्ठी गर्दछ ।
२०६२/६३ सालको आन्दोलनमा दुई दर्जनभन्दा बढीले ज्यान गुमाए । उनीहरुलाई सरकारले शहीद घोषणा गर्यो । उनीहरुको नाम उल्लेख गरी सबै अटाएको फोटो बनाई फ्रेममा हालीयो । उनीहरुको फोटो सहीतको फेमलाई ५ हजारसम्ममा बेचियो । जसले फोटो बनायो त्यसले निकै रकम कमायो । अधिकांश सरकारी कार्यालयले किने । यसरी उनीहरुको फोटोको ब्यापार राम्रोसँग भयो । जो नेताले उनीहरुलाई शहीद घोषणा गराउने पहल गरे उही नेतालाई पनि अहिले उनीहरुको नाम सायदै याद होला ।
२०६२/६३ सालको आन्दोलनमा ज्यान गुमाएका जसलाई राज्यले शहीद घोषणा गरेको छ, उनीहरुको परिवारको अवस्था के छ फर्केर हेरेको पाइदैन । उनीहरुलाई गणतान्त्रिक सरकारले बिर्सेको छ किनकी गणतान्त्रिक सरकारले उनीहरुलाई आत्मादेखी शहीदको रुपमा स्विकार गरेको छैन । त्यसपछी मधेश आन्दोलनको समयमा पनी केहीले ज्यान गुमाए । उनीहरुलाई मधेश केन्द्रित दलहरुले आफ्नो कार्यकर्ता भन्दै शहीद घोषण गर्न दवाब दिए । सरकारले पनी शहीद घोषणा सँगसँगै १० लाख उनीहरुका परिवारलाई दिने निर्णय भयो । उनीहरुका परिवारलाई सोधेमा १० लाख पाएका छौं भन्दैनन् । कतिले केहि कम, कतिले आधा र कतिले त पाएकै छैन भन्ने उत्तर आउदँछ । शहिदले पाएको उपदानको समेत कमिशन खाने को को हुन् ? यो पत्ता लगाउन जरुरी छ ।
उनीहरुलाई वर्षमा एक दिन मधेश केन्द्रित दलले सम्झने गरेका छ उनीहरुलाई मधेश केन्द्रत दल बाहेक अरुले आत्मादेखिनै स्विकार गरेको पाइदैन । दश वर्ष जनयूद्ध भयो , मधेश आन्देलन, थारुहट आन्दोलनमा ज्यान गुमाएका व्यतिmको परिवारलाई भेला गरी सोधेममा आफ्नो छोराले ज्यान गुमाएर देशमा परिवर्तन ल्याएको भन्दैनन् । हामीलाई राज्यले हेरेन, हामीले राहत पाएनौ, हामीलाई दिने भनेको १० लाख अहिले पनी पाएका छैनौं भन्दछन् । वास्तवमा शहीद घोषण सँगसँगै १० लाख दिने निर्णय र प्रचलनले गर्दा शहिद शब्दको अपमान भएको छ । जसले राजनीतिक परिवर्तनको नाममा आन्देलनमा सहभागी भई ज्यान गुमाए उनीहरु १० लाखका भोका थिएनन् ।
जसले ज्यान गुमाए उनका परिवार अहिले पनी २ छाक खाना खान पाएका छन् छैनन् हेरिनु पर्छ । दलका नेता, तीनका परिवारलाई परिवर्तनले राम्रो व्याख्या गरेको छ अन्यको हकमा जुन जोगी आए पनी कानै चिरेका सरह छ । तसर्थ शहीद शब्द मजाकको पात्र होइन, शहिद शब्दलाई मजाकको पात्र नबनाऔ ।

 

तपाईको प्रतिक्रिया

सम्बन्धित

ताजा अपडेट
वेलायती माेडलकाे ‘विराटनगर इन्टरनेशनल कलेज’ले थप नँया तिन काेर्ष संचालनमा ल्याउदै
मुक्तिनाथ विकास बैंकले अब सर्वाधिक ब्याज दिने
कांग्रेस विराटनगर सभापतिमा चार जनाको दाबी
थप समाचार
About Contact

COOPERATED BY:

KHEM POUDEL (JHAPA)

DINESH KHADKA (MORANG)
BHIM LAMICHHANE (BIRATNAGAR)
BATUKRAJ GIRI (KATHMANDU)

PRABIN K. GHIMIRE ( NEW DELHI, INDIA)
PITAM KHATIWADA (BIRATNAGAR)

CONTACT

Biratnagar -06, Morang Province 1

021-590566, 9812349000 (Hot-line)
Email: [email protected]

News-Director : Bijay Kumar Pathak

Editor : Manu Budathoki / Sushil Pokhrel

info deprt reg no. 1654/076-77

press council permit no: 362-076/077

सामाजिक संजाल